Mükellef ; Yıl:38 Sayı: 376 ŞUBAT 2018 


İTOTAM'DAN Hasan ERTEGÜN

 '1979 dan beri Tahkim Hizmeti Veriyoruz"
İstanbul Ticaret Odası Tahkim Merkezi (İTOTAM) ile Rusya Tahkim Derneği  işbirliği anlaşmasının imzalanması toplantısına  Türkiye’den Dr.İsmail Esin Prof Dr.Ercüment Erdem, Doğan Gültutan, Aslı Budak , Simel Sarıoğlu, Prof.Dr. Özgün Çelebi Rusya’dan Vladimir Khvalei, Roman Zykov, Dmitry Dyakin, Mikhail Samoylov, Eggo Jan Rietema ve Timur Aitkulov konuşmacı olarak katılmışlardır.

Hasan Ertegün :
17 Kasım 2017 tarihinde imzalanan  işbirliği anlaşması açlış konuşmalarında İTOTAM dan ERTEGÜN. 1979 yılından beri tahkim hizmeti verdiklerine dikkat çekerek , çok sayıda uyuşmazlığın Rusya Tahkim Derneği ile çözüm yolunun birlikte yürütüldüğünü belirtti. Rusya ile Türkiye arasındaki yoğun ilişkiler tahkimi zorunlu kılmıştır. dedi

Oturum başkanı Hakan Pekcanıtez
 Rusya ile 2.kez toplantı yapıldığını bu toplantıda ikili anlaşma imzalama fırsatı olacağını belirtti. İTOTAM’ın yeni kurallar ve yeni oluşum olarak faaliyet gözterdiğini Kosova ile anlaşma imzalandığını, tahkim kurallarını uygulayacak mahkemelerin ve hakimlerin de bilgilendirilmesi gereği konusuna değindi.
İsmail Esin; Türkiye’de en sıkıntılı konunun süreklilik konusu olduğu başlatılan bir konunun devamının gelmediğinden söz etti. Ad Hoc Tahkimde sürekli kilitlenme olduğunu, tercümede sıkıntı olduğunu belirtti. 1990 yıllarda özelleştirme sözleşmelerini 2 hakem yetmezse (uyuşamazsa) 3.hakem atandığını bunların çözümsüzlük getirdiğinden bahsetti. Kurumsal tahkimin daha iyi olduğunu söyledi.
Kurumsal tahkimler
1- İTOTAM
2- TOBB
3- İSTAC yeni kuruldu.
Divanı sağlıklı işleyen saygın kişilerden oluşuyorsa onu seçmek gerektiğini ve Türkiye mevzuatında sorunlu pek bir şey olmadığını belirtti. Tahkim kültüründe biz futbol oynayacağınızı sanıyoruz oysa ragbi oynanıyor. Gerilla taktikleri uygulanıyor. Gençlere ve kadınlara yeterince fırsat tanınmıyor. İyi hukukçu, çalışkan ve dürüst olmak gerek. İyi hakem iyi avukat aynı değil. Hakem para kazanmak amacıyla çalışır. Hakim Anayasan aldığı yetkiyi kullanır. Hakem tarafların ihtilafını çözmek için hizmet eder. Hakem egemen olamaz. Hakem kendi önüne gelen olayda bu adil mi şu adil mi düşünmemesi gerek. Hukuk- yetkili mahkemelerden ve taraflardan bakarsın olaya sözleşmeye sonra arası doldurulur. Sözleşmede açık hüküm varsa adil mi diye düşünmeyin. Türkiye’de çok fazla tahkim kurulu yetişmesi kadın ve gençlere önem verilmesi gerek.
Vladimir: Derneğimiz 4 yıl önce hukuk firmaları tarafından kuruldu. 70 uluslar arası ve ulusal şirket var. Rusya’yı tahkim için cazip hale getirmeye çalışıyoruz. ICC istatistiklerine bakarsanız Rusya ve Türkiye arasında tahkim yönünden benzerlikler var. Türkiye’de tahkim merkezi çok az Türkiye’de de durum aynı. Biz para bekliyoruz bize yeterince güven duyulmuyor. Rusya’daki tahkim davalarının Rusya’da çözülmesi gerek . Asıl sorun yargı. Hakimler tahkim konusuna hakim değil, işleri yoğun. Yargının işleyişine davalarına bakışını değiştirmek çok zor. Rusya’da tahkim konusunda hakimleri nasıl yetiştiririz diye düşünüyoruz. Tahkim konusunda Ticaret Odaları da görüş bildirmeli . Bunlar görüş olarak bildirildi. Kabul edilmedi. Anayasaya Yargıtaya gidilmesi konusunda öneriler yapıyoruz. Tahkim itibar meselesi .Tahkimde profesyonel hakimleri görmüyoruz. Hakemler kariyerlerini tahkimde itibarını oluşturmak çok zor. Tahkimlerin çok yüksek standartlarda çalışması gerekiyor. Bu konuda kitap yazdık, çevirisini yapacağız. Ziya Ekinci
tarafından kitap yazıldı. Rusya’da tahkimin kötüye kullanılması örnekleri çok. Tahkimde Rusya iyi durumda değil. Tarafların doğrudan anlaşmaya varabilmesi mümkün. Yargıda kurumların ve sistemin kalitesini artırmak lazım. Rusya Derneği ile İTOTAM arasında bugün bir anlaşma yapacağız. Paris, Londra gibi tahkim kurullarının kalitesine erişmemiz lazım.
Ercüment Erdem :
viladimir ile ICC ile ortak çalışmamız var. Türkiye’de tahkimin her türlü alt yapısı var. Neden geliştirmiyoruz. Zürih Cenevre Paris Viyana Londra gibi ülkelerde hukuki çevrenin güven algısından kaynaklanıyor. Yabancı hakem kararının tenfizi konusu var. Tenfizde en çok sorun yazılılık şartını Yargıtay ne şekilde anlıyor. 1958 Tarihli New York sözleşmesini biz 1991 yılında kabul ettik. New York sözleşmesi 5. Maddede tenfiz engellerini düzenliyor. Taraflarda yazılı tenfiz anlaşması olması gerek. Mektup ve telgraf yolu ile de sözleşme yapılabilir. Yargıtay yazılı tenfiz anlaşması arıyor. Gerek MTK gerek New York sözleşmesinde imza yazmaz fakat Yargıtay imza arıyor. İmza durumunda da imza reddi var. Yargıtay imzaların doğruluğunun tespitini isteyebiliyor. Görev belgesi. New York sözleşmesinin 2.Maddesinde var. Yargıtay kabul etmiyor. Yargıtay’ın yazılı şekilde şartına ilişkin geniş yorumu var. Dürüstlük kuralına önem veriyor. New York kuralından önce de var.
Romanskof: Rusya’ya kadın hakem neden almadınız diye sorduğumda düşünmedik diyorlar. Davaların %80’i tahkim kurulu ile çözümlenebilir. Daha çok Avrupa tahkim merkezleri seçiliyor. Rusya’daki mahkemelerin kararlarında başarılarının yükseldiğini görüyoruz.

Simel Sarıoğlu
Online uyuşmazlık çözümü (OSR) konusunu konuştu. Online sınır ötesi işlemlerde artış sebebiyle kullanılması gerekiyor. Şimdi genelde düşük değerde elektronik ticaret kullanılıyor. Bir asistan aracılığı ile bir yazılım aracılığı ile işlem yapılıyor. Nihai kararın tenfizi kolay hale geliyor. Avrupa Birliği direktifi ODR’nin daha çok kullanımını hedefliyor. Bağlayıcı değil. ODR sistemlerinin kullanılması maliyeti azaltıyor, basit esnek hızlı çözümleniyor. Dezavantajı siber ortam olmasıdır. Daha kısıtlı ve dar bir kullanım alanı var. Dil engeli var ve her zaman bağlayıcı olmuyor.

Elektronik duruşmada her ekran sunulan belgeyi aynı anda girebiliyor. İki dilli tahkim süreçlerinde kullanılabilir.
Video konferans yöntemi duruşma olmuyorsa konferans sistemi ile mümkün. Savaş ortamlarında da kullanılıyor. Türkiye’de de UYAP sistemi var. Dosyalama ücreti alıyorlar.

Çin’de siber uzay mahkemesi var. Çin Hükümeti bunu yapıp yaygınlaştırmak niyetinde. Elektronik duruşma etkin bir şekilde yapılabilir. ODR duruşma öncesi hazırlıkta çok işe yarıyor. Hard copy dosyalar daha kolay oluşturuluyor. Özellikle tanıklar için daha kolay. Avukatlar için de avantaj.

Timur Aitklov :
ODR avantajlar dezavantajları üzerine konuştu. Tahkimde avukatların uyması gereken etki kurallar nelerdir. Avukatların nasıl yükümlülükleri vardır. Bundan 20 yıl önce centilmenlik klübü gibiydi. Avukatların rolü uluslararı düzeyde tanımlanmış durumda mı? Avukatların uyması gereken yazılı kurallar yoktur. Rusya’da tahkimde üyeler ama Baro’ya üye olmak zorunda değil. Etik kurallar içi yeterince adım atıldı mı? Şu ana kadar çalışmalar yapıldı ama başarılı olunamadı.2. si daha esnek bir yasa yapılmadı. Rusya’da taraflar belge üretimine pek ihtiyaç duymuyor. Etik kuralları tek bir kural haline getirebilirsek çok iyi olacak .

Aslı Budak :
tahkimde saydamlık gerekli mi? Günümüz koşullarında artık saydamlık gerekli .Saydamlığa tahkim kurallarına ne kadar yer vermek gerek. Güvenilirlik, açıklık, belgelere kolay ulaşım saydamlık için olması şart. Saydamlık nasıl sağlanır?

Özgün Çelebi:
Anlaşmazlıkların önlenmesi için sözleşmelerde nelere dikkat edilmesi gerekir? Potansiyel anlaşmazlık alanları sınırlandırılmalı. Türkiye’de tasfiye edilen zararla ilgili herhangi bir içtihat yok. Fırsatlarla ilgili kayıplar vs.yok. Risklerin etkin bir şekilde dağıtılması gerek. Sorumluluk klozunun sınırlandırılması önemli. Açıklık ilkesi. Tahkimin yapılacağı yer yazılabilir. Ortak bir kararla önceden belirlenmesi hakemlerin atanması ile ilgili standartlar belirtilmeli. (isimlerin yazılması uygun sonuçlar vermez) Spesifik isim veriliyorsa alternatif isimler de verilmeli. Gizlilik. Gizlilik konusunda belirleyicilik söz konusu değil. Taraflar gizlilikle ilgili kuralları sözleşmeye yazmalı. Geçerli klozlar tarafları bağlayıcı olmalı
.

Yükleme Abonelere özel devam edecek.....MMHA ajans